»Archives

» Mekân-Kimlik Etkileşimi: Kavramsal ve Kuramsal Bir Bakış Space-Identity Interaction: a Conceptual and Theoretical Overview
Mekân-Kimlik Etkileşimi: Kavramsal ve Kuramsal Bir Bakış Space-Identity Interaction: a Conceptual and Theoretical Overview
Author(s)
S. Güleç Solak
Keywords
Mekân- Kimlik Etkileşimi, Mekân, Anlam, Aidiyet, Kuram.
Güleç Solak, S., (2018). Mekân-Kimlik Etkileşimi: Kavramsal ve Kuramsal Bir Bakış Space-Identity Interaction: a Conceptual and Theoretical Overview, MANAS Journal of Social Studies (MJSR), 07 (04), pp: 13-37
Abstract
İnsan-çevre ilişkileri diğer bir deyişle insanların mekânla uğraşı her ne kadar insanoğlunun var olduğu günden itibaren ortaya çıksa da akademik anlamda bu çalışmalar daha yakın bir tarihte karşımıza çıkmaktadır. İnsanın çevreyi algılamasıyla ilgili çalışmalar 1960’lara kadar insan, doğal çevre ve insanın doğal çevreyi öğrenmesinin ilkelerini belirleyebilmesi, yaşam çevresinin öğrenilmesi ve kodlanması doğrultusunda daha çok kültür coğrafyacıları ve mimarlar tarafından yapılmıştır. Günümüzde ise bu çalışmalar sosyolojiden edebiyata, psikolojiden kent bilimlerine kadar birçok disiplininin ilgi alanına girerek çok boyutlu bir hâl almıştır. Bu çok boyutluluk hem kavramsal hem de kuramsal açıdan bir karmaşa ortaya çıkarmaktadır. Bu çalışmada insan-çevre ilişkilerini mekân üzerinden anlamak ve okumak için farklı disiplinler içinde de yer alan ve konunun anlaşılmasını kolaylaştıracak olan algı, anlam, aidiyet, mahremiyet, egemenlik alanı, sahiplenme ve kendileme gibi kavramlar mekânla ilişkilendirilmiş; mekân-kimlik etkileşimi ile ilgili çalışmalara giriş niteliğinde bir çerçeve oluşturulmuştur. Çalışmanın ikinci kısmında ise oluşturulan kavramsal çerçevenin üzerine mekân-kimlik etkileşimiyle ilgili olan kuramlardan Fenomenolojik Yaklaşım, Sosyo-Psikolojik Yaklaşım ve Marksist Yaklaşım kentsel mekân düzleminde ele alınmıştır.
References
Kaynakça

Aydın, S., (1999), Kimlik Sorunu, Ulusallık ve Türk Kimliği, Ankara, Öteki Yayınları.
Bachelard, G., (1996), Mekânın Poetikası, Çev. Aykut Derman, İstanbul, Kesit Yayıncılık.
Bal, H. (2002), Kent Sosyolojisi, Isparta, Fakülte Kitabevi.
Bilgin, N., ( 2011), Eşya Ve İnsan, İstanbul, Gündoğan Yayınları, 2. Basım.
Bilgin, N., (1990), “Fiziksel Mekândan İnsani Ya Da İnsanlı Mekâna”, Mimarlık Dergisi, 241, Yıl:28, Sayı:3.
Bolak Hisarlıgil, B.(2007), “Yer”Leşmenin Düş(üm)lenmesi: Geleneksel Anadolu Yerleşmelerinde “Ara”Lar”, Doktora Tezi, İstanbul, İstanbul Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri, Enstitüsü.
Castells, M., (1997), Kent, Sınıf, İktidar, Ankara, Bilim ve Sanat Yayınları.
Çetin İ., (2010), “Gecekondunun Kentle Bütünleşme Sürecinde Alan-Mekân Faktörü: İzmir Örneği”, Doktora Tezi, İzmir, Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Duru, B.ve Alkan, A., (2002), 20. Yüzyıl Kenti, Ankara, İmge Kitabevi.
Edney, J. J.,(1976), “Human Territories: Comment On Functional Properties”, Environment and Behavior, Vol 8, No.1.
Erbaş, H., (1992), “Sosyolojide Fenomenoloji”, Araştırma Ankara Üniversitesi Dil Ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Felsefe Bölümü Dergisi, Cilt: 14.
Ersoy, M. (2007), “Kentsel Planlama Kuramlarına Eleştirel Bakışlar”, Planlama Kuramları.
Ertürk, H., (1997),Kent Ekonomisi, Bursa, Ekin Yayınları.
Eyce, N., (2011), “Çağdaş Mimarlıkta Mekân, Yer Ve Mekânsallık Tartışmaları – Cermodern Örneği” Yüksek Lisan Tezi, Ankara, Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
Gierny, T, F. (2000), “A Space For Place In Sociology”, Annual Review of Sociology, Vol. 26, ss. 463–96.
Göregenli, M,. (2010), Çevre Psikolojisi: İnsan Mekân İlişkileri, İstanbul, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
Graumann, C. F. (2002), “The Phenomenological Approach To People-Environment Studies”, Handbook Of Envıronmental Psychology, Robert B. Bechtel And Arza Churchman, New York, By John Wiley
>> All rights reserved.
MANAS Journal Of Social Studies